Öz
Bu çalışma, eğitim pazarlaması bağlamında lise son sınıf öğrencilerinin Atatürk Üniversitesine yönelik algı düzeylerini ve üniversitenin reklam faaliyetlerinin bu algılar üzerindeki etkisini ölçmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, Erzurum ilindeki farklı lise türlerinde öğrenim gören 12. sınıf öğrencilerine yüz yüze uygulanan 410 anket üzerinden gerçekleştirilmiştir. Anket sonuçları, öğrencilerin üniversite tercihlerinde dikkate aldıkları değişkenlerin belirlenmesini ve Atatürk Üniversitesine ilişkin algı düzeyi ölçülmesini sağlamıştır. Öğrencilerden kendileri için önemli olan eğitim değişkenlerini sıralamaları istenmiş ve bunun sonucunda belirlenen eğitim değişkenleri ile üniversiteye yönelik algıları karşılaştırılarak bu alanlarda yapılan reklam çalışmalarının etkileri analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, öğrencilerin üniversite tercihlerinde dikkate aldıkları eğitim değişkenlerinin lise türlerine göre farklılık gösterdiğini ortaya koymuştur. Atatürk Üniversitesine ilişkin genel algı düzeyinin ortalama seviyede olduğu tespit edilmiştir. Reklam çalışmaları, öğrencilerin algılarında değişim yaratmada etkili olmuş ve tanıtım faaliyetlerinin ardından üniversiteye ilişkin genel algıda olumlu yönde bir değişim gözlemlenmiştir. Ayrıca, öğrencilerin üniversite tercihlerinde, üniversitenin bulunduğu şehrin coğrafi konumu ve iklim şartlarının önemli bir rol oynadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Algı Pazarlama Karması Eğitim Pazarlaması Eğitim Pazarlama Karması Üniversite Tercihi
Kaynakça
- Alan, A.K., Kabadayı, E.T. &Erişke, T. (2018). İletişimin yeni yüzü: Dijital pazarlama ve sosyal medya pazarlaması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 17(66), 493-504.
- Baş, T. (2010). Anket. Ankara: Seçkin Yayıncılık
- Baştürk, S., & Taştepe, M. (2013). Evren ve ömeklem. S. Baştürk (Ed.) Bilimsel Araştırma Yöntemleri içinde (pp. 129- 159). Ankara: Vize Yayıncılık.
- Białoń, L. (2015). Creating Marketing Strategies For Higher Education Institutions. Marketing of Scientific and Research Organizations, 4(18), 129–146.
- Bonilla, M.R., Perea, E., Olmo, J.L. & August Corrons, A. (2020). Insights into user engagement on social media. case study of a higher education ınstitution. Journal of Marketing for Higher Education, 30 (1), 145-160, DOI: 10.1080/08841241.2019.1693475
- Buzzi, M.C., Buzzi, M., Leporini, B., & Akhter, F. (2010). Is Facebook really "Open" to all?. IEEE International Symposium on Technology and Society, 327-336.
- Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2018). Bilimsel araştırma yöntemleri. (24.Baskı). Ankara: Pegem Akademi
- Canterbury, R.M. (2000). Higher education marketing: a challenge. Journal of Marketing for Higher Education, 9(3), 15-24, DOI: 10.1300/J050v09n03_02
- Cardona, M.M. & Bravo, J.J. (2012). Service quality perceptions in higher education ınstitutions: The case of a Colombian university. Estud.Gerenc, 28, 23-29.
- Chawla, M. (2013). Customers’ (students’) perceptions about 7ps of hıgher education marketing mıx. Asian Journal of Multidisciplinary Studies, 1(5), 106-112.
- Cook, M. (1997). A student’s perspective of service quality in education. Total Quality Management, 8, 120-125.
- Cowell, D. (1968). The marketing of services. London: Heineman.
- Demirtaş, M. (2012). Vakıf üniversitelerinin tanıtım faaliyetlerinin öğrenci tercihleri üzerindeki etkileri: İstanbul Aydın Üniversitesi öğrencilerine yönelik bir araştırma. e-Journal of New World Sciences Academy, 7(4), 212-231.
- Doğan,S. & Türkmen, H.H. (2018). Üniversite tanıtım araçlarının adayların tercihlerine etkisini ölçmeye yönelik bir araştırma: Niğde Ömer Halis Demir Üniversitesi örneği. Ömer Halis Demir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(1), 49-64.
- Durmuş, B., Yurtkoru, E.S. & Çinko, M. (2013). Sosyal bilimlerde SPSS’le veri analizi. İstanbul: Beta Yayınları.
- Enache, I.C. (2011). Marketing higher educatıon using the 7 ps framework. Bulletin of the Transilvania University of Braşov, 4(53)(1), 23-30.
- Esen, E. & Şahin, E. (2018). Eğitim hizmetleri pazarlamasında sosyal medyanın etkisi: Konya’daki devlet ve vakıf üniversitelerinin uygulamalarının karşılaştırılmasına yönelik bir araştırma. Journal of Social And Humanities Sciences Research (JSHSR), 5(24), 1379-1398.
- Gajić, J. (2012). Importance of marketıng mıx ın hıgher educatıon ınstitutions. Singidunum Journal, 9 (1), 29-41. Galan, M., Lawley, M. A. & Clements, M. D. (2015). Social media’s use in postgraduate students’ decision-making journey: an exploratory study. Journal of Marketing for Higher Education, 25(2), 287–312.
- Hill, F.M. (1995). Managing service quality in higher education: the role of the student as primary consumer. Quality Assurance in Education, 3, 10-21.
- Ivy, J. (2008). A new higher education marketing mix: the 7ps for mba marketing. International Journal of Educational Management, 22(4), 288-299.
- Kalpaklıoğlu, N.Ü. & Türemez, Y. (2010). Üniversite adaylarının vakıf üniversitesi tercihlerinde halkla ilişkiler çalışmalarının etkisi. ABMYO, 17, 47-58.
- Kelling, S. B., A. Krishnan, A. & O. Nurtjahja, (2007). Evaluative criteria for selection of private universities and colleges in Malaysia. Journal of International Management Studies, 2(1), 1-11.
- Kılıç, S. (2016). Cronbach’ın alfa güvenirlik katsayısı. Journal of Mood Disorders, 6(1), 47-48. Kotler, P. & Fox K. (1995). Strategic marketing for educational ınstitutions. Prentice Hall.
- Kotler, P. & Armstrong, G. (2018). Pazarlama ilkeleri (16. Baskı).( E. Cengiz Çev.,: A. Ercan Gegez Çev. Ed.). Beta Basım ve Yayın.
- Kozak, N., Özel, Ç.H. &Yüncü, D.K. (2014). Hizmet pazarlaması. Detay Yayıncılık.
- Matosas-López, L. (2021). The Management of digital marketing strategies in social network services: A comparison between American and European organizations. Journal of Open Innovation: Technology, Market, and Complexity, 7 (65), 1-16.
- Mills, A. J. (2012). Virality in social media: the SPIN framework. Journal of Public Affairs, 12(2), 162-169.
- Moorthi, Y.L.R.(2002). An approach to branding service. The Journal of Services Marketing, 16, (2/3), 259-274.
- Newman, S. & Jahdi, K. (2009). Marketisation of education: marketing, rhetoric and reality. Journal of Further and Higher Education, 33(1), 1-11, DOI: 10.1080/03098770802638226.
- Odabaşı, Y. & Oyman, M. (2014). Pazarlama iletişimi yönetimi. (13. Baskı). İstanbul: Mediacat
- Özdamar, K. (2002). Paket programlarla istatistiksel veri analizi-1. (4. Baskı). Eskişehir:Kaan kitapevi
- Rajkumar, S.G., Joseph, S. & Sudhakar, J.C. (2021). Digital marketing communication strategies and ıts ımpact on student higher education decision making process –a review of relevant academic literature. Psychology And Educatıon, 58(2), 4267- 4279.
- Ratiu, M.P. & Avram, E.M. (2013). Optimizing the marketing mix - an essential element in developing competitive strategies in the field of higher education. Romanian Economic and Business Review, 8 (1), 57-65.
- Samani, F.S., Toroujeni, S.M.H. & Shahbazi, V. (2017). Investigating the role of marketing mix elements (7ps) and strategic planning in development of Iranian English language departments. International Journal on Studies in English Language and Literature (IJSELL), 5(4), 50-59.
- Seçer,İ. (2015). SPSS ve Lisrel ile pratik veri analizi. Ankara: Anı Yayıncılık.
- Simbolon, F. P. & Yanti, L. (2021). Customer engagement in higher education: How important the role of social media marketing, e-service quality, and e-satisfaction for generation z students?. The Winners, 22(1), 15-23.
- Singh, M. (2012). Marketing mix of 4P’S for competitive advantage. IOSR Journal of Business and Management (IOSRJBM), 3(6), 40-45.
- Soedijati, E.K., & Pratminingsih, S.A. (2011). The ımpacts of marketıng mıx on students choıce of unıversıty study case of Prıvate unıversıty ın Bandung, Indonesıa. 2nd International Conference On Business And Economic Research (2nd ICBER 2011), 1-8.
- Soutar, G. & J. Turner, (2002). Students’ preferences for university: a conjoint analysis. The International Journal of Educational Management, 16(1), 40-45.
- Sreenivas,T., Srinivasaro, B. & Rao, U.S. (2013). An analysıs on marketıng mıx ın hospıtals. International Journal of Advanced Research in Management And Social Sciences, 2 (4), 187- 207.
- Sütlaş, N. (2010). Eğitim hizmetleri pazarlaması: Türkiye’deki üniversitelerin pazarlama stratejileri konusunda ampirik bir araştırma [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Marmara Üniversitesi.
- Taşkın, E. & Büyük, K. (2002). Hizmet Pazarlaması Açısından Eğitim Hizmetlerinde Kalite (Kütahya’daki Özel Dershane Öğrencileri İle İlgili Bir Saha Araştırması). Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7, 1-21.
- Topa Çiftçi, G. & Doğan, M. E. (2019). Üniversite yönetimi ve öğrenci iletişiminde sosyal medya kullanımı: Fenomen rektörler. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi (AKİL), Aralık (32), 269-297.
- Torlak, Ö. & Doğan, V. (2011). Üniversite Adaylarının üniversite marka algılarının üniversite tercihlerine etkilerinin ölçümü: Eskişehir örneği. İşletme Fakültesi Dergisi, 12(1), 97-113.
- Uzunal, B. & Uydacı, M. (2010). Sağlık kurumlarında ağızdan ağıza pazarlama ve bir pilot çalışma. Öneri Dergisi, 9(34), 87-95.
- Wakefıeld, K. L. &Blodgett, J. G. (1996). The effect of the servicescape on customers’ behavioral intentions in leisure service settings. Journal of Services Marketing, 10 (6), 45 – 61.
- Yamamato, G.T. (1997). Yükseköğretimde stratejik pazarlama planlaması yaklaşımı ve Türk üniversitelerinde stratejik pazarlama planlaması yaklaşımı üzerine bir araştırma [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Anadolu Üniversitesi.
- Yavuzalp, A. (2011). Eğitim Pazarlamasında konumlandırma: İstanbul’daki üniversitelerin dershane öğrencileri tarafından algılanmasına ilişkin bir araştırma [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Marmara Üniversitesi.
- Yıldız, S. (2014). Üniversiteler ne vaat ediyor? Türkiye’deki üniversitelerin basın ilanları üzerine bir içerik analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(2), 155-170.
Öz
This study aims to measure the perception levels of high school senior students towards Atatürk University in the context of education marketing and the impact of the university's advertising activities on these perceptions. The research was conducted surveys applied to 12th grade students studying in different types of high schools in Erzurum. The survey results allowed the determination of the variables that students consider in their university preferences and the perception level towards Atatürk University was measured. The effects of advertising activities carried out in these areas were analyzed by comparing the educational variables that students were asked to rank in order of priority with their perceptions towards the university. Findings revealed that the educational variables that students consider in their preferences differed according to the types of high schools. It was determined that the general perception towards Atatürk University was at an average level. Advertising activities were effective in creating a change in students' perceptions and a positive change was observed in the general perception towards the university following the promotional activities. Also, it was concluded that the geographical location and climate conditions of the city where the university is located played an important role in students' university preferences.
Anahtar Kelimeler
Perception Marketing Mix Education Marketing Education Marketing Mix University Choice
Kaynakça
- Alan, A.K., Kabadayı, E.T. &Erişke, T. (2018). İletişimin yeni yüzü: Dijital pazarlama ve sosyal medya pazarlaması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 17(66), 493-504.
- Baş, T. (2010). Anket. Ankara: Seçkin Yayıncılık
- Baştürk, S., & Taştepe, M. (2013). Evren ve ömeklem. S. Baştürk (Ed.) Bilimsel Araştırma Yöntemleri içinde (pp. 129- 159). Ankara: Vize Yayıncılık.
- Białoń, L. (2015). Creating Marketing Strategies For Higher Education Institutions. Marketing of Scientific and Research Organizations, 4(18), 129–146.
- Bonilla, M.R., Perea, E., Olmo, J.L. & August Corrons, A. (2020). Insights into user engagement on social media. case study of a higher education ınstitution. Journal of Marketing for Higher Education, 30 (1), 145-160, DOI: 10.1080/08841241.2019.1693475
- Buzzi, M.C., Buzzi, M., Leporini, B., & Akhter, F. (2010). Is Facebook really "Open" to all?. IEEE International Symposium on Technology and Society, 327-336.
- Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2018). Bilimsel araştırma yöntemleri. (24.Baskı). Ankara: Pegem Akademi
- Canterbury, R.M. (2000). Higher education marketing: a challenge. Journal of Marketing for Higher Education, 9(3), 15-24, DOI: 10.1300/J050v09n03_02
- Cardona, M.M. & Bravo, J.J. (2012). Service quality perceptions in higher education ınstitutions: The case of a Colombian university. Estud.Gerenc, 28, 23-29.
- Chawla, M. (2013). Customers’ (students’) perceptions about 7ps of hıgher education marketing mıx. Asian Journal of Multidisciplinary Studies, 1(5), 106-112.
- Cook, M. (1997). A student’s perspective of service quality in education. Total Quality Management, 8, 120-125.
- Cowell, D. (1968). The marketing of services. London: Heineman.
- Demirtaş, M. (2012). Vakıf üniversitelerinin tanıtım faaliyetlerinin öğrenci tercihleri üzerindeki etkileri: İstanbul Aydın Üniversitesi öğrencilerine yönelik bir araştırma. e-Journal of New World Sciences Academy, 7(4), 212-231.
- Doğan,S. & Türkmen, H.H. (2018). Üniversite tanıtım araçlarının adayların tercihlerine etkisini ölçmeye yönelik bir araştırma: Niğde Ömer Halis Demir Üniversitesi örneği. Ömer Halis Demir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(1), 49-64.
- Durmuş, B., Yurtkoru, E.S. & Çinko, M. (2013). Sosyal bilimlerde SPSS’le veri analizi. İstanbul: Beta Yayınları.
- Enache, I.C. (2011). Marketing higher educatıon using the 7 ps framework. Bulletin of the Transilvania University of Braşov, 4(53)(1), 23-30.
- Esen, E. & Şahin, E. (2018). Eğitim hizmetleri pazarlamasında sosyal medyanın etkisi: Konya’daki devlet ve vakıf üniversitelerinin uygulamalarının karşılaştırılmasına yönelik bir araştırma. Journal of Social And Humanities Sciences Research (JSHSR), 5(24), 1379-1398.
- Gajić, J. (2012). Importance of marketıng mıx ın hıgher educatıon ınstitutions. Singidunum Journal, 9 (1), 29-41. Galan, M., Lawley, M. A. & Clements, M. D. (2015). Social media’s use in postgraduate students’ decision-making journey: an exploratory study. Journal of Marketing for Higher Education, 25(2), 287–312.
- Hill, F.M. (1995). Managing service quality in higher education: the role of the student as primary consumer. Quality Assurance in Education, 3, 10-21.
- Ivy, J. (2008). A new higher education marketing mix: the 7ps for mba marketing. International Journal of Educational Management, 22(4), 288-299.
- Kalpaklıoğlu, N.Ü. & Türemez, Y. (2010). Üniversite adaylarının vakıf üniversitesi tercihlerinde halkla ilişkiler çalışmalarının etkisi. ABMYO, 17, 47-58.
- Kelling, S. B., A. Krishnan, A. & O. Nurtjahja, (2007). Evaluative criteria for selection of private universities and colleges in Malaysia. Journal of International Management Studies, 2(1), 1-11.
- Kılıç, S. (2016). Cronbach’ın alfa güvenirlik katsayısı. Journal of Mood Disorders, 6(1), 47-48. Kotler, P. & Fox K. (1995). Strategic marketing for educational ınstitutions. Prentice Hall.
- Kotler, P. & Armstrong, G. (2018). Pazarlama ilkeleri (16. Baskı).( E. Cengiz Çev.,: A. Ercan Gegez Çev. Ed.). Beta Basım ve Yayın.
- Kozak, N., Özel, Ç.H. &Yüncü, D.K. (2014). Hizmet pazarlaması. Detay Yayıncılık.
- Matosas-López, L. (2021). The Management of digital marketing strategies in social network services: A comparison between American and European organizations. Journal of Open Innovation: Technology, Market, and Complexity, 7 (65), 1-16.
- Mills, A. J. (2012). Virality in social media: the SPIN framework. Journal of Public Affairs, 12(2), 162-169.
- Moorthi, Y.L.R.(2002). An approach to branding service. The Journal of Services Marketing, 16, (2/3), 259-274.
- Newman, S. & Jahdi, K. (2009). Marketisation of education: marketing, rhetoric and reality. Journal of Further and Higher Education, 33(1), 1-11, DOI: 10.1080/03098770802638226.
- Odabaşı, Y. & Oyman, M. (2014). Pazarlama iletişimi yönetimi. (13. Baskı). İstanbul: Mediacat
- Özdamar, K. (2002). Paket programlarla istatistiksel veri analizi-1. (4. Baskı). Eskişehir:Kaan kitapevi
- Rajkumar, S.G., Joseph, S. & Sudhakar, J.C. (2021). Digital marketing communication strategies and ıts ımpact on student higher education decision making process –a review of relevant academic literature. Psychology And Educatıon, 58(2), 4267- 4279.
- Ratiu, M.P. & Avram, E.M. (2013). Optimizing the marketing mix - an essential element in developing competitive strategies in the field of higher education. Romanian Economic and Business Review, 8 (1), 57-65.
- Samani, F.S., Toroujeni, S.M.H. & Shahbazi, V. (2017). Investigating the role of marketing mix elements (7ps) and strategic planning in development of Iranian English language departments. International Journal on Studies in English Language and Literature (IJSELL), 5(4), 50-59.
- Seçer,İ. (2015). SPSS ve Lisrel ile pratik veri analizi. Ankara: Anı Yayıncılık.
- Simbolon, F. P. & Yanti, L. (2021). Customer engagement in higher education: How important the role of social media marketing, e-service quality, and e-satisfaction for generation z students?. The Winners, 22(1), 15-23.
- Singh, M. (2012). Marketing mix of 4P’S for competitive advantage. IOSR Journal of Business and Management (IOSRJBM), 3(6), 40-45.
- Soedijati, E.K., & Pratminingsih, S.A. (2011). The ımpacts of marketıng mıx on students choıce of unıversıty study case of Prıvate unıversıty ın Bandung, Indonesıa. 2nd International Conference On Business And Economic Research (2nd ICBER 2011), 1-8.
- Soutar, G. & J. Turner, (2002). Students’ preferences for university: a conjoint analysis. The International Journal of Educational Management, 16(1), 40-45.
- Sreenivas,T., Srinivasaro, B. & Rao, U.S. (2013). An analysıs on marketıng mıx ın hospıtals. International Journal of Advanced Research in Management And Social Sciences, 2 (4), 187- 207.
- Sütlaş, N. (2010). Eğitim hizmetleri pazarlaması: Türkiye’deki üniversitelerin pazarlama stratejileri konusunda ampirik bir araştırma [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Marmara Üniversitesi.
- Taşkın, E. & Büyük, K. (2002). Hizmet Pazarlaması Açısından Eğitim Hizmetlerinde Kalite (Kütahya’daki Özel Dershane Öğrencileri İle İlgili Bir Saha Araştırması). Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7, 1-21.
- Topa Çiftçi, G. & Doğan, M. E. (2019). Üniversite yönetimi ve öğrenci iletişiminde sosyal medya kullanımı: Fenomen rektörler. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi (AKİL), Aralık (32), 269-297.
- Torlak, Ö. & Doğan, V. (2011). Üniversite Adaylarının üniversite marka algılarının üniversite tercihlerine etkilerinin ölçümü: Eskişehir örneği. İşletme Fakültesi Dergisi, 12(1), 97-113.
- Uzunal, B. & Uydacı, M. (2010). Sağlık kurumlarında ağızdan ağıza pazarlama ve bir pilot çalışma. Öneri Dergisi, 9(34), 87-95.
- Wakefıeld, K. L. &Blodgett, J. G. (1996). The effect of the servicescape on customers’ behavioral intentions in leisure service settings. Journal of Services Marketing, 10 (6), 45 – 61.
- Yamamato, G.T. (1997). Yükseköğretimde stratejik pazarlama planlaması yaklaşımı ve Türk üniversitelerinde stratejik pazarlama planlaması yaklaşımı üzerine bir araştırma [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Anadolu Üniversitesi.
- Yavuzalp, A. (2011). Eğitim Pazarlamasında konumlandırma: İstanbul’daki üniversitelerin dershane öğrencileri tarafından algılanmasına ilişkin bir araştırma [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Marmara Üniversitesi.
- Yıldız, S. (2014). Üniversiteler ne vaat ediyor? Türkiye’deki üniversitelerin basın ilanları üzerine bir içerik analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(2), 155-170.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | İletişim Çalışmaları, Reklamcılık (Diğer) |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 17 Haziran 2025 |
| Kabul Tarihi | 3 Kasım 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 30 Aralık 2025 |
| DOI | https://doi.org/10.54089/ecider.1720660 |
| IZ | https://izlik.org/JA94DN82CX |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 2 |