Animasyon Sinemasında Postmodern Anlatı: Shrek Filmi Analizi

Modernizmin adalet, eşitlik, ilerleme, hümanizm gibi üst-anlatılarına, rasyonellik, evrensellik, özgünlük gibi projelerine tepki niteliği taşıyan postmodernizm çoğulculuk, eklektizm, yüzeysellik, metinlerarasılık, nostalji gibi ilkelerle hareket eder. 1930’lu yıllarda terim olarak literatüre giren postmodernizm, siyaset, ekonomi, sosyoloji, edebiyat, mimari ve sanatın birçok dalından sonra 80'li yıllarda sinema alanında etkisini göstermeye başlar. Postmodern sinema anlatısı ise her ne kadar modernizme tepki niteliği taşısa da, hem modern anlatı kalıplarını hem de klasik anlatı kalıplarını kullanarak "everything goes" (her şey gider, her şey olur) temel fikriyle hareket eder. Postmodern anlatı aynı zamanda bu anlatı türlerine kattığı metinlerarasılık, üst anlatı, parodi, pastiş, ironi, kolaj, çift kodlama gibi özellikleriyle birlikte alışılmışın dışında izleme pratikleri sunar. Bu çalışmada postmodernizm kavramı tanımlanarak postmodern sinema anlatısının özellikleri ayrıntılı olarak ele alınacak ve son yıllarda animasyon sinemasında da ağırlıklı olarak varlığını sürdüren postmodern anlatı öğeleri 2001 yapımı Shrek filmi üzerinden incelenecektir.

Postmodernism; which is a reaction to modernism’s metanarratives such as justice, equality, progress, humanism and to its projects like rationality, universality, originality acts with principles such as pluralism, eclecticism, superficiality, intertextuality and nostalgia. Postmodernism –entered literature as a term in 1930s- starts to show its effeckt in cinema in 1980s, after politics, economy, sociology, literaturei architecture and many fields of art. Altough the narrative of postmodern cinema is a reaction to modernism it acts with the main idea ‘’everything goes’’ by using both modern and elassical narrative patterns. Postmodernism; with its features that it added up these narrative genres such as intertextuality, narrative, parody, pastiche, collage and double coding; also enables unusual viewing practices. In this study; the features of postmodern cinema narrative will be discussed in detail of postmodernism and the postmodern narrative elements which predominantly exist in animation cinema recently, will be analysed in 2001 filmed Shrek.